دوشنبه، 28 خرداد 1397
محل تبلیغ شما

02/30 1397

خواص دارویی سمنو


سمنو را از عصاره جوانه گندم تازه و آرد کامل گندم تهیه مى کنند. سمنو خوشمزه و شیرین است و این در حالى است که به آن هیچ نوع ماده شیرین کننده اضافه نمى کنند. علت شیرینى آن ترکیب عصاره جوانه گندم با آرد کامل است که طعم شیرین به آن مى دهد. مواد و ویتامین هاى موجود در گندم و جوانه آن ارزش غذایى فراوانى دارد. سمنو به سلامت افراد و پیشگیرى از پاره اى از بیماریها کمک مى کند. جدول زیر به بررسى مواد مفید آرد و عصاره و مقایسه آن با آرد تصفیه شده نشان مى پردازد.

سمنو داراى ویتامین هاى K-E-A و گروه ویتامین هاى B12,B8, B5, B3, B1 و مواد مهم دیگر مانند: فسفر، کرومیوم، روى، سلنیوم، آهن و مس است.


سمنو مغذى و انرژى زا است و بویژه براى ورزشکاران پرورش اندام بسیار مفید است.

سمنو داروى طول عمر و آرامش اعصاب است. سمنو شیرافزا است از این رو هم براى مادران شیرده و هم به علت مقوى بودن براى زنان باردار بسیار مفید است. از دیگر موارد مفید درمانى سمنو مى توان به اثرات شفابخش آن در درمان سوءهاضمه، نازایى، سختى زایمان، سنگ کیسه صفرا و اختلال صفرا، پادرد، کندى ضربان قلب، ریزش مو، لاغرى، یبوست، واریس، قندخون و دیابت، رشد قد، بى خوابى عصبى، احتلام، تصلب شرائین و کلسترول، ضعف حافظه، بیماران دوره نقاهت، S.M، بهت زدگى، پرکارى تیروئید، اسکیزوفرنیا، سایکوز، فسفات در ادرار، خون ادرارى، ترمیم زخم ها، فلج مغزى، مقاومت در برابر عفونت، بهبودى زخم هاى قرنیه، بیمارى رینود، اکرودینى، کولى باسیلوز، برى برى، شارکو، هوابلعى، مخملک، کوریزاى مزمن، پیستوریازیس، ورم دستگاه تناسلى، تب برفکى، ورم میزراه، سرگیجه هاى منى پر، کم خونى هیپوکروم، آرتروز، ورم زبان همراه بار، آرتریت پا و شبیکه، پارکینسون، عوراض یائسگى، پورپورا، اسپرو، اسکروفولوس، هپاتیت، یرقان، یرقان نوزادى، کمک به ترمیم شکستگى استخوان و عقیم بودن، به عنوان غذا و کمک درمانى مفید و مؤثر است.

در داخل این غذاى بهشت که تزئین بخش سفره هفت سین است، بادام هاى شیرین (سنگى) مى ریزند که نماد و مایه برکت است. این بادام ها را پس از پختن از سمنو خارج مى کنند، تعدادى از آنها را به عنوان برکت کیف پول در داخل کیف پول قرار مى دهند تا باعث فراوانى پول و ثروت گردد.

بادام، حاوى ویتامین E و۱ B و مقدار فراوانى از فسفر، پتاسیم، منیزیم، کلسیم، گوگرد، سدیم، آهن، قند، مواد ازته و چربى است که به هنگام طبخ سمنو، جذب آن شده و باعث مقوى شدن بیشتر این غذا مى گردد. مصرف سمنو باعث تقویت عمومى بدن بویژه استخوان ها مى گردد و غذاى بسیار مفیدى براى زنان بویژه زنان باردار، بچه شیرده و یائسه محسوب مى شود

 طرز تهیه سمنو


 مواد لازم :

گندم ۱ کیلو

آرد گندم ۳الی ۴ کیلو

بادام یا فندق یا پسته

ابتدا گندمها را خوب تمیز کرده شسته و در ظرفی می ریزیم و روی آنها را با آب سرد به مدت دو روز می پوشانیم , در این فاصله چند بار آب آن را عوض می کنیم , زمانی که نوک گندمها سفید شد , در صافی ریخته تا آب آن خارج شود , سپس گندمها را در یک پارچه تمیز و مرطوب ریخته و در دیس قرار می دهیم و در جای نسبتاً گرمی گذاشته یکی دو روز به این صورت بماند. در این فاصله روزی یکی دو بار کمی آب روی پارچه می پاشیم تا خشک نشود.

(باید توجه داشته باشیم آب زیاد باعث ترشیدگی گندمها می شود ) بعد از دو روز که گندمها ریشه داد, پارچه را از روی آنها برداشته و در ظرف مناسب می ریزیم , سپس پارچه ای مرطوب روی گندمها می کشیم و باز روزی یکی دو بار روی آنها راکمی آب می پاشیم تا زمانی که گندمهاساقه پیدا کنند و کمی بلند شوند . پارچه را بر می داریم و زمانی که ساقه نقره ای رنگ شد , قبل از اینکه شکفته و سبز شود آن را برای سمنو استفاده می کنیم .

حال گندم نقره ای شده را چرخ کرده، آن را در ظرفی ریخته مقداری آب روی آن می ریزم و خوب مخلوط می کنیم . از صافی رد کرده مواد موجود در صافی را بین دو دست فشار داده تا کاملاً شیره آن خارج شود .

آردگندم  را در ظرفی ریخته شیره گندم تهیه شده را به تدریج به آرد اضافه کرده و هم می زنیم بطوری که گلوله نداشته باشد . (باید توجه داشت که مقدار شیره در حدی باشد که مایه را کاملاً رقیق کند) روی حرارت قرار داده و مایه را کاملاً هم می زنیم تا زمانی که به جوش آید و غلیظ شود . این مایه باید مرتب هم زده شود زیرا سمنو زود ته می گیرد. آنقدر زدن را ادامه می دهیم تا اب آن کاملاً تبخیر شده و به شکل حلوا در آید و رنگ آن کمی سرخ شود (باید متذکر شویم که در سمنو شکر یا روغن اضافه نمی شود , زیرا جوانه گندم بطور طبیعی مقداری شیرینی و چربی دارد) مجدداً بتدریج مقداری آب به سمنو اضافه کرده ,هم می زنیم تا گلوله نشود و مایه یکدست و رقیق شود. حرارت را ملایم نموده وگاهی آن را هم می زنیم تا زمانی که کاملاً غلیظ شود و به صورت سمنو در آید . در آخر پسته یا فندق یا بادام  رادر سمنو ریخته بعد از بیست الی سی دقیقه حرارت را خاموش کرده و مورد استفاده قرار می دهیم . قابل ذکر است که این غذای سنتی ایرانی برای کودکان بسیار مفید و مغذی می باشد.


آیا نذر سمنو به نیت حضرت زهرا ریشه ی اسلامی دینی دارد؟


درباره اصل سمنو پزي و نذركردن آن، كه يك مسئله تاريخي است، اظهار نظر قطعي نمي‌توانيم داشته باشيم، گرچه برخي قائلند كه اصل طبخ آن به دوره ايران باستان و جشن‌هاي نوروزي و نذر كردن آن به دوره صفوي بر مي‌گردد.

اما درباره اينكه اين عمل ريشه روايي و شرعي دارد يا نه، بايد بگوييم كه اين عمل مشتمل بر چند بخش است كه برخي از آنها ريشه روايي دارد و برخي از آنها فاقد ريشه روايي است .

خصوص تقدّس سمنو و طبخ و نذر آن، فاقد منبع روايي است اما اصل نذر كردن و اطعام و هديه نمودن ثواب اطعام (اعم از سمنو و غير سمنو)به ائمه اطهار (عليهم السلام) همچنين خواندن حديث كسا و زيارت نامه اهل بيت(عليهم السلام) كه غالبا در اين مراسم انجام مي‌گيرد، داري ريشه روايي است. همين عوامل هم در استجابت دعاها و برآورده شدن نذرها و ثواب داشتن اين عمل نقش دارند . سمنويي كه نذر حضرت زهرا (س) مي‌شود ،به عنوان مصداقي براي اين اعمال صالحه مطلوب است، نه اينكه خصوص سمنو در اين راستا نقشي باشد.

فاضل فراتي قصه اي نقل مي كند كه ظاهرا رواج آن و مانند آن مايه گسترش اين سنت به نام حضرت زهرا شده باشد . قصه چنين است :
در سال 1993 ميلادي در يكي از خانواده هاي ساكن تهران زني دچار سنگ مثانه شد . به پزشكان متخصص مراجعه كرد. معلوم شد نياز به عمل جراحي با هزينه سنگين دارد. اومي گويد: مدتي طولاني اين درد را تحمل كردم .چون از نظر مالي عمل جراحي برايم ممكن نبود، تا روزي به ديدار يكي از همسايگان رفتم كه درحال پختن سمنو بودند. از آنها خواستم مرا در كار پختن آن سهيم سازند . پس برخاستم و چند بار ديگ سمنو را با اخلاص كامل هم زدم و از فاطمه زهرا خواستم مرا از اين درد جانكاه خلاصي بخشد. شب آن روز احساس كردم گويي بنا ست چيز سنگيني از من خارج شود. به دستشويي رفتم .سنگ درشتي با اندكي درد از من خارج شد. شگفت زده و مدهوش گشتم .پس از آن خانواده و آشنايان را براي ديدن آن سنگ فراخواندم و سنگ را به آنان نشان دادم و گفتم: به فضل توسل به حضرت زهرا نجات يافتم.

ديدن اين گونه كرامت ها سبب شد كم كم سمنو حالت تقدس يافته و نوعي ارتباط با حضرت فاطمه پيداكند. بعضي از پيرايه ها هم بر آن افزوده شد . نياز به دقت است تا خرافات جاي حقيقت را نگيرد


اعجاز سمنو


یکی از اجزای جدایی ناپذیر سفره هفت سین، سمنوست. سمنو نماد زایش و باروری گیاهان است که همراه با آمدن بهار، در جای جای ایران دیده می شود و افزون بر جایگاه فرهنگی و غذایی اش، در طب سنتی ایران هم به آن توجه و در ابواب «مفردات» کتاب های طب سنتی، از آن با عنوان «نیده» که واژه ای مصری است، یاد شده است از نام های دیگر سمنو، می توان به «سمنوبوا» و «سمن بیا» اشاره کرد. سمنو را در فصل بهار وبه مناسبت عید نوروز و نیز همانند حلوا و آش برای برآمده شدن حاجات و نذر ونیاز هم می پزند. باتوجه به ریشه مصری کلمه «نیده» احتمالاً این ترکیب غذایی در دیگر کشورها هم یافت می شود.

کربوهیدرات ها اصلی ترین منبع تأمین انرژی بدن انسان به شمار می روند و بیشتر منابع تأمین آنها گیاهی هستند. کربوهیدرات ها در بدن انسان، یا به طور مستقیم تبدیل به انرژی می شوند یا بدن، آنها را به صورت چربی ذخیره می کند. همه کربوهیدرات ها، از سه عنصر کربن، هیدروژن و اکسیژن تشکیل می شوند.

گندم پر از املاح معدنی است. اگر در پی به دست آوردن ویتامین های گوناگون هستید، به سراغ گندم بروید. حریره گندم با شکر و بادام، برای خونریزی سینه مفید است. گندم، از سرطان روده نیز جلوگیری می کند.

پودر جوانه گندم، یک مکمل غذایی پر ارزش و سرشار از ویتامین E و ویتامین های گروه B است. امروزه، ویتامین E معجزه گر و اکسیر جوانی معرفی می شود. سلنیوم و منیزیوم موجود در جوانه گندم ، در پیشگیری از ابتلا به انواع سرطان، مؤثر شناخته شده اند. به اعتقاد برخی از متخصصان پوست ، مو و زیبایی ، جوانه گندم در درمان ریزش مو، رفع شوره سر و رفع انواع جوش صورت و ناراحتی پوستی مؤثر است. همچنین کسانی که از یبوست ، خستگی و بی حالی ، کلسترول بالا و دردهای عضلانی رنج می برند، باید از این ماده غذایی کمک بگیرند. اگر می خواهید لاغر شوید، پودر جوانه گندم را همراه با ماست یا سالاد کاهو ده دقیقه قبل از صرف غذا و اگر می خواهید چاق شوید، آن را ده دقیقه بعد از غذا میل کنید.

اگر آرد گندم را بر روی پوست مالش دهید، التهاب و ورم را فرو می نشاند. به همین دلیل، از قدیم گندم را برای تسکین التهاب و باد سرخ به کار می بردند. برای این منظور، آن را با مقداری مواد ضدعفونی کننده همراه می ساختند تا میکرب آن را نیز از بین ببرد .

در صنعت، از آرد گندم، نشاسته می گیرند. ضماد گندم سوخته با موم و روغن برای جلای رخسار بی نظیر است. این ماده غذایی، چاق کننده و تقویت کننده غرایز جنسی است و بین غذاهایی که با گندم ساخته می شود، سمنو از همه مقوی تر است. پخته گندم با شکر و بادام به صورت حریره، اگر کم کم خورده شود، دوای خون ریزی سینه است. ضماد گندم پخته با روغن زیتون، برای فروبردن ورم های گرم، همراه آب پیاز برای درمان ورم های سرد، و با آب گشنیز برای تسکین ورم های گرم و خنازیر و غدد، بسیار مفید است . پخته گندم با سکنجبین، برای جوش ها و دانه های آبکی سودمند است.

روغن گندم که از جوشاندن و پختن گندم در روغن زیتون به دست می آید، برای درمان قوبا (زخم های جلدی که منشأ عصبی دارد) به ویژه قوبای اطفال و همچنین پاک شدن کک و مک و درمان کچلی و ریزش طبقات شاخی پوست، مفید است.

جوشانده سبوس گندم، دوای سرفه و زکام های سخت است و اگر با عسل شیرین شده باشد، خوردن آن بعد از غذا، یبوست هایی را که منشأ آنها تنبلی کبد و تحریکات روده است، درمان می کند. از سبوس گندم می توان نان سیاه هم تهیه کرد، ولی سنگین است و ترشی معده را زیاد می کند. مبتلایان به زخم معده، سرطان دستگاه هاضمه و آپاندیس، باید از سبوس گندم پرهیز کنند. به زنان آبستن توصیه می شود از سوپ گندم که دارای املاح کلسیم، فلوئور، سیلیس و ویتامین های B، است، حتماَ استفاده کنند. در کشور ما از هزاران سال پیش، جوانه ها و اهمیت مصرف آنها، شناخته شده بود.

این موضوع به قدری اهمیت داشت که مردم ما استفاده از جوانه گندم را به شکل سمنو در سفره هفت سین آیینی سنتی و اجرای آن را در آغاز فصل بهار، لازم می دانستند. دانستن تغییراتی که در مدت جوانه زدن رخ می دهد و همچنین آگاهی از ارزش غذایی جوانه ها، باعث می شود با خواص غذایی سمنو بیشتر آشنا شویم و مصرف جوانه ها را به عنوان یک عادت غذایی مطلوب، در برنامه غذایی مان بگنجانیم.

به طور کلی در فرایند جوانه زدن، ویتامین ها، املاح و پروتئین به مقدار زیادی افزایش می یابد، ولی کالری و کربوهیدرات کاهش می یابد. افزایش پروتئین در حین جوانه زدن، در اثر شکسته شدن مولکول های کربوهیدرات و ترکیب آنها با نیتروژن موجود در هواست. در نتیجه این تغییرهای شیمیایی، مقدار کربوهیدرات کاهش می یابد و پروتئین قابل جذب و هضم در بدن ایجاد می شود. عنصر سدیم در هضم غذا و در معده و روده (برای جذب قندها و اسیدهای آمینه) نقش حیاتی دارد. دانه های خشک سبزی ها، غلات و حبوبات ویتامین C ندارند، ولی در هنگام جوانه زدن مقدار زیادی ویتامین C تولید می کنند.

بنابراین جوانه ها سرشار از ویتامین ها، املاح و آنزیم ها هستند و مصرف مرتب آنها، یکی از راه های رساندن ویتامین و مواد معدنی به بدن و حفظ سلامت است. سمنو که حاصل جوانه های تازه رسیده گندم است، یکی از منابع غنی ویتامینE است. مهم ترین نقش این ویتامین، افزایش چربی زیر پوست است. بنابراین، مصرف بالای آن باعث ایجاد جوش های زیرپوستی در صورت می شود. بتاکاروتن هم که در بینایی، رشد، تکامل پوست، سیستم عصبی و ایمنی نقش دارد، در سمنو وجود دارد و یکی دیگر از محاسن آن به شمار می رود.

سمنو به روش های گوناگونی پخته می شود، ولی ما به لحاظ تاریخی، روش پخت سنتی آن را که در کتاب های طب سنتی آمده، بیان می کنیم. دراین روش که با عنوان «دستور قدیم» درکتاب های طب سنتی یافت می شود و احتمالاً مربوط به پیش از پانصد سال اخیر است، فقط گندم، آب و یخ در تهیه سمنو استفاده می شد. برای پخت سمنو ابتدا گندمی مرغوب را انتخاب و پاک می کردند، سپس آن را در آب، خیس می کردند و روی یک تخته یا طبق چوبی پهن می کردند تا ضخامتش به سه یا چهار انگشت برسد. آنگاه بر روی آن یک پارچه کرباس تمیز می انداختند و هرروز روی آن آب می پاشیدند تا آنکه گندم ها ریشه در می آورد وجوانه می زد. وقتی اندازه جوانه ها به چهار یا پنج انگشت می رسید آنها را می بریدند و می کوبیدند و آب عصاره اش را می گرفتند. آب به دست آمده در دیگ و با آتش ملایم طبخ می شد و در همان حین، چند قطعه یخ را درچند نوبت در آن می ریختند و فرصت می دادند تا غلیظ و شیرین گردد.

سمنو خوشمزه و شیرین است، در حالی که هیچ نوع ماده شیرین کننده ای به آن اضافه نمی کنند. علت این شیرینی، آن ترکیب عصاره جوانه گندم با آرد کامل است. مواد و ویتامین های موجود در گندم و جوانه آن، ارزش غذایی فراوانی دارد. سمنو به سلامت افراد و پیشگیری پاره ای از بیماری ها کمک می کند. جدول زیر به بررسی مواد مفید آرد و عصاره و مقایسه آن با آرد تصفیه شده می پردازد.

سمنو دارای ویتامین های K،E،A و گروه ویتامین های B12،B8، B5، B3، B1 و مواد مهم دیگر مانند فسفر، کرومیوم، روی، سلنیوم، آهن و مس است. طبیعت این ماده غذایی گرم است و در درجه اول گرمی قرار دارد. از نظر خشکی و تری هم معتدل است. از نظر افعال و خواص آن نیز تا حدی شبیه گندم است و تولیدکننده خلط صالح، همچنین مسمن یا چاق کننده بدن به شمار می رود.
 

   خواص شگفت انگیز توت و شیره توت سفید

 

   سویق / طرز تهیه انواع سویق / خواص شگفت انگیز سویق در روایات

 

   میوه خرمالو خواص و مضرات و درمان بیماری ها

 

   میوه موز خواص و مضرات و درمان بیماری ها

 

   میوه زردآلو خواص و مضرات و درمان بیماری ها




محل تبلیغ شما

ارسال نظر

نام:*
ایمیل:*
متن نظر:
کد را وارد کنید: *
عکس خوانده نمی شود